Ziekenhuizen, onderwijsinstellingen, bedrijven en overheden in Noord-Nederland werken samen aan één ambitie: de zorg afvalvrij maken. Binnen het consortium Care2Change bundelen zij hun krachten om dat voor elkaar te krijgen. Tijdens een bijeenkomst op 14 april in het UMCG kwamen ruim 100 betrokkenen samen om ideeën, inzichten en plannen te delen.

Van verbazing naar beweging

Voor Care2Change-projectleider Femke van der Zant begon het met verbazing. Als studente geneeskunde zag zij, samen met oncologisch chirurg Schelto Kruijff, hoeveel materiaal er tijdens en na operaties wordt weggegooid. Wat begon als een observatie, groeide uit tot een gezamenlijke missie: de zorg moet en kan duurzamer.

Tijdens de bijeenkomst benoemde Kruijff een scherpe tegenstelling: artsen werken aan gezondheid, maar dragen tegelijkertijd bij aan vervuiling. Het afval dat de zorg produceert, heeft impact op zowel de planeet als onze eigen gezondheid. Dat vraagt om andere keuzes – niet alleen in de operatiekamer, maar in de hele manier waarop we naar zorg kijken.

Meer aandacht voor preventie

Volgens Kruijff ligt een deel van de oplossing in preventie. Moeten we altijd blijven doorbehandelen, of moeten we vaker het gesprek voeren over wat nog zinvol is? Met data en historische voorbeelden liet hij zien dat preventie vaak meer gezondheidswinst oplevert dan zorg.

Met het aflopen van de Green Deal in 2026 verschuift de verantwoordelijkheid steeds meer naar de sector zelf. Tegelijkertijd blijft het belangrijk dat duurzaamheid op de politieke agenda staat.

Samen werken aan oplossingen

Binnen Care2Change wordt al volop gewerkt aan concrete stappen. Partners ontwikkelen duurzamere producten, onderzoeken hoe materialen beter hergebruikt kunnen worden en werken aan alternatieven voor wegwerpproducten. Dat levert nu al voorbeelden op waarbij herbruikbare producten niet alleen duurzamer, maar ook goedkoper zijn.

Als vereniging zijn wij hier actief bij betrokken. We helpen ideeën uit het consortium verder richting de praktijk en kijken hoe deze ook echt toepasbaar worden in de zorg. Denk aan oplossingen zoals herbruikbare OK-jassen. We brengen ziekenhuizen en lokale bedrijven in Noord-Nederland bij elkaar, zodat goede ideeën ook echt uitgevoerd worden. Daarnaast dragen we bij aan de communicatie rondom Care2Change, zodat kennis en resultaten gedeeld worden.

Van plan naar praktijk

Verduurzamen in de zorg is niet eenvoudig. Medische producten en verpakkingen zijn complex en ook inkoop- en aanbestedingstrajecten maken het lastig. Juist daarom is samenwerking essentieel. Bedrijven binnen het consortium denken mee en roepen zorginstellingen, overheden en verzekeraars op om hun inkoopkracht te gebruiken om duurzame keuzes te versnellen.

Samen verder bouwen

De bijeenkomst in het UMCG liet zien dat die samenwerking steeds sterker wordt. Er is energie, betrokkenheid en een groeiend gevoel van gezamenlijke verantwoordelijkheid. Care2Change krijgt daarmee steeds meer vorm.

Eind oktober worden de eerste concrete resultaten gedeeld tijdens een symposium.